Archive

Archive for the ‘ჩაკეტილი სივრცე’ Category

დედამიწისფერთვალებიანი ბლოგის სტატისტიკა

იანვარი 25, 2014 1 comment

ჯერ კიდევ დიდი ხნის წინ, მაშინ, როცა არ არსებობდა და უცხო იყო ცნებები – ბლოგროლი, ბლოგოსფერო, ბლოგერები, ვარსკვლავებით მოჭედილ ცას გავცქერდი სარკმლიდან, ჩემი სახლის აივნიდან ძალიან დიდ მანძილზე წამოზიდულ, მთვარის შუქზე შორეულ ბინდბუნდში გახვეულ თრიალეთის ქედებს  ვწვდებოდი მზერით და ვწერდი…

ვწერდი საგულდაგულოდ შერჩეულ ბლოკნოტებში, სკოლის დავალებებით შევსებული რვეულის ბოლო გვერდებზე, სახატავ ფურცლებზე… შემდეგ, გადამალვის მიზნით, ჩუმად ვინახავდი ლეიბის ქვეშ, თაროზე დაკეცილი ტანსაცმლის ფენებს შორის, წვრილმანით სავსე უჯრების მიღმა. ბავშვური მოსაზრებით, მერიდებოდა და ვშიშობდი, რომ ერთ დღესაც იპოვიდნენ, წაიკითხავდნენ და იტყოდნენ – “დიდი არაფერი”, “არაუშავს, ჯერ პატარა ხარ და არ იცი როგორ წერო”, “რომ გაიზრდები, უკეთესად შეძლებ”, ან ყველაზე უარეს შემთხვევაში -“ეს შენი დაწერილი არ იქნება”, როგორც დამრიგებელმა მითხრა ერთ დღეს, როცა მისივე დაჟინებული მოთხოვნით გაეცნო ჩემს ლექსს…

მოგვიანებით, რამდენიმე წლის წინ, დედამიწისფერთვალებიანი ბლოგი ჩემს ყველაზე საყვარელ ელექტრონულ რვეულად იქცა! ახლა აღარ ვმალავ აზრებს, თამამად ვწერ ყველაფერზე, რაც მაინტერესებს!  მართალია, ბლოგზე უფრო და უფრო იშვიათად ჩნდება პოსტები, რადგან ხშირად ვეღარ ვიტოვებ დროს ფანჯრიდან მთების და მთვარედაკიდებული ცის საცქერლად. რაც უფრო ვიზრდები, დრო უფრო აღარ მყოფნის, არასაკმარისი მეჩვენება… სამაგიეროდ, როგორც კი ამ სწრაფმსრბოლ განზომილებას და მუზა-განწყობილებებს ხელთ ჩავიგდებ, თავისუფლად ვწერ საყვარელ თემებზე და ზუსტად ისე ვწერ, როგორც მსიამოვნებს აზრის გადმოცემა!..

ნაცნობ-უცნობების ხშირად დასმული კითხვები:

– “რატომ წერ, რა მიზნით?”

– “რა ინტერესი გაქვს, როცა წერას იწყებ?”

– “ამდენ დროს რატომ უთმობ თემის დამუშავებას, თუკი ანაზღაურება არ გაქვს?”

– “ფილმების მიმოხილვისას რატომ წერ ისე, თითქოს, ეს ასეა? ასე ხომ შენს აზრს გვახვევ თავზე?”

მე მიყვარს ჩემი ბლოგის თითოეული მკითხველიც და გადამკითხველიც, თავისი კრიტიკული თუ თანხვდენილი მოსაზრებებით!!! 🙂 თქვენი დამსახურებაა, რომ ყველა ზემოთ მოცემულ კითხვას პასუხი გაცემული აქვს!.. 😉 :*

my blog's stuts

23 იანვარი, 2014

წაიკითხე მეტი…

ოჯახი ძილში

ყველა ოჯახი თავისებური და განსხვავებულია. ყოველ ბუდეში უჩვეულო მდუმარება და აღტკინებაა. თითოეულ კუთხეს თავისი მობინადრეები ყავს. მთელი დღის შრომის, მეცადინეობის, აქეთ-იქით სიარულის, სირთულეებთან ბრძოლის, მეგობრებთან გართობის, ინტერნეტში ძრომიალის, დეტალებზე ფიქრის თუ ათასგვარი აქტივობის შემდეგ ისინი ერთმანეთის გვერდით – საერთო სიმყუდროვეში ჰპოვებენ თანაზიარ სიმშვიდესა და მოსვენებას. ესაა ძილი…  

ამ ფოტოების თვალიერებისას ისეთი შეგრძნება მქონდა, რომ ძილს მიცემული მილიონობით ბუდიდან ერთ-ერთში შევიჭყიტე და იქ შეყუჟულ მობინადრეებს დაუკითხავად დავუწყე თვალყურის დევნა. ვაკვირდებოდი, თვალმოუცილებლად ვუმზერდი, მათ სუნთქვას ყურს ვუგდებდი და ვფიქრობდი, რომ ალბათ ესაა ბედნიერების ის აბსტრაქტული ცნება ამოუცნობი დედამიწისფერი რომ დაჰკრავს...  

მერე, უცებ და ერთდროულად უხერხულობისა და საოცარი სიმშვიდის განცდამ ამიტანა, კარი ფრთხილად მოვხურე და იქაურობას ფეხაკრეფით გავერიდე. ნოემბრის ცივი შუაღამე აღარ მსუსხვადა – მათბობდა ის აზრი, რომ ასეთი თბილი წერტილებითაა დაწინწკლული დედამიწა…

ყველა ბინას თავისი სუნი აქვს და ვერც გაიგებ რისგან. ეს არც რაიმე კერძის სუნია და არც რაიმე სუნამოსი; საერთოდ, ეშმაკმა უწყის, რისია, ოღონდ კარს შეაღებ თუ არა, ხვდები რომ საკუთარ სახლში ხარ.” /ჯერომ სელინჯერი/

1

2 წაიკითხე მეტი…

ქალი-ქვიშაში თუ კაცი-ყუთში

იანვარი 24, 2013 5 comments

the-box-man2ბოლო დროს იაპონურმა ლიტერატურამ გამიტაცა. აღმოსავლური კულტურით დაინტერესებულმა მკითხველმა ამის მიზეზი იცის – იაპონელი მწერლების წერის მანერა, ლიტერატურული გმირების ფსიქო-პორტრეტები და უცხო სიუჟეტები ხომ საკმაოდ განსხვავდება ნორვეგიელი, გერმანელი თუ ფრანგი მწერლების სტილისგან.

კონფლიქტი ადამიანსა და საზოგადოებას შორის, რეალური სამყაროსგან გაუცხოება და ადამიანის სულიერი მარტოობა კობო აბეს შემოქმედების მთავარი თემაა. განსხვავებით რომანისგან – “ქალი ქვიშაში” (რომლის გმირიც წარმოუდგენელი ძალისხმევით ცდილობს პრობლემებით სავსე ყოველდღიურ ცხოვრებას დაუბრუნდეს), “ადამიანი-ყუთის” მთავარი პერსონაჟი საზოგადოებას და მასთან დაკავშირებულ პრობლემებს გაურბის, მუყაოს გოფრირებულ  ყუთში იკეტება და ასეთი უჩვეულო ფორმით გამოხატავს პროტესტს არსებული რეალობისა და გარე სამყაროს მიმართ.

ყუთში შეძრომით პრობლემებისგან გაქცევა ცოტა უცნაურად და სასაცილოდაც კი ჟღერს, მაგრამ უბადრუკ მდგომარეობაში მყოფ ადამიან-ყუთთან გატარებული საათების განმავლობაში მასთან ერთად დაგყვება “განცდა, რომელიც სინანულით გამოწვეულ ტკივილს გიწინასწარმეტყველებს”…

kobo_abeრა ტანჯავს თანამედროვე ადამიანს? რატომ ვერ პოულობს ადგილს დედამიწაზე? სად და რაში უნდა ეძებოს  მისთვის განკუთვნილი სიმშვიდე? ამ კითხვებზე აბეს თავისი პასუხი აქვს:

თუ ცდუნების ხელოვნებას თავისუფლად ფლობ, ბედნიერებისა და სიმშვიდის ხელიდან არგაშვების თუნდაც სულ მცირეოდენი იმედი ყოველთვის არსებობს”.

რამ აიძულა ადამიანი-ყუთი გამხდარიყო?  როგორ მივიდა გოფრირებულ ყუთამდე?.. ექსტრემალური ამბის გამოტოვების შიშით დღე-ღამის უდიდეს ნაწილს ახალი ამბების კითხვასა და მოსმენაში ატარებს, საყოველთაოდ გავრცელებული ავადმყოფური ჩვევის გამო ტელევიზორსა და რადიომიმღებს ერთი ნაბიჯით ვეღარ შორდება. ამაოდ დაკარგული დროის მიუხედავად, სტანდარტულ ფრაზებში მოქცული ახალი ამბებისგან მცირეოდენ სიმართლესაც ვერ იგებს… საზოგადოების ყოველდღიური ყოფისა და ადამიანებისათვის დამახასიათებელი მანკიერი ჩვევების შემხედვარეს ზიზღი აწვება, თანამედროვე სამყაროში ხომ იშვიათად შეხვდებით ისეთებს, ვინც განვადებით რაიმეს შეძენას ვერ ბედავს. გამოდის, რომ ადამიანს აღარაფერი რჩება ხელშეუხებელი –

შეიძინო განვადებით, საკუთარი თავის, პროფესიის, საცხოვრებელი ადგილის საქვეყნოდ გამოჭენებას ნიშნავს.”

DSCF0385

რაღა გასაკვირია, რომ საკუთარი სახლიდან, ყოველდღიური საქმისგან და მეგობრებისგან გაქცევისა და იმავდროულად გარე სამყაროს შორიდან თვალთვალის ძლიერი სურვილი უჩნდება. ყველაფრის ცქერის ჟინი თანდათან აქცევს ადამიან-ყუთად. თავს იმით იმშვიდებს, რომ ყუთში ცხოვრებისას თავისუფლდება საყოველთაოდ მიღებული წარმოდგენებისაგან და პატარა სარკმელიდან სხვაგვარად უყურებს ჰორიზონტებს, თუმცა თვითონვე აღიარებს:

მოქმედება, რასაც ყურება ანუ თვალთვალი ჰქვია, როგორც წესი, განსჯას, განკიცხვას გულისხმობს.” წაიკითხე მეტი…

კობო აბეს ქვიშის ფილოსოფია

იანვარი 22, 2013 4 comments

tumblrln04afyecx1qh487rმწერების კოლექციის შეგროვების მანიით შეპყრობილ უბრალო მასწავლებელს ახალი სახეობის აღმოჩენის ძლიერი სურვილი ქვიშის სოფელში იტყუებს. ნიკი ძიუმპეი უცხო სამყაროში ხვდება, სადაც თითოეული სახლი ქვიშების ხომალდია, ხოლო სოფელი – მოძრავი ხომალდების გროვა. მწერების შემგორვებელი ქვიშის ტყვეობიდან თავის დახსნას ყველა შესაძლო ხერხით ცდილობს, რათა ჩვეულ და ნორმალურ ცხოვრებას დაუბდრუნდეს. ორმოს პირქუშ სიღრმეში, ქვიშიან ფსკერზე დუმილით მოცული ქოხის ერთადერთი ბინადარი ქალია – მარტოსული და მორჩილი, რომელიც ტყვედ ჩავარდნილის ტანჯვის თანაზიარი ხდება.

ქვიშასთან გაუთავებელი თავგანწირული ორთაბრძოლა, იძულებითი ფიზიკური შრომა, თვითგადარჩენის ინსტინქტი და ამ ბრძოლაში ყოფიერების ამოაოებასთან შეგუების მძიმე პროცესი რომანის მთავარი ფილოსოფიური ტრაგედიაა და მკითხველის თავსატეხიც სწორედ ეს ხდება.

ორმოში, სადაც ყოველდღიურ, დაუღალავ ბრძოლაში გადის ქვიშისა და ღამის ერთფეროვანი კვირები, ქვიშა, ცოცხალი არსების მსგავსად, ყველგან დაცოცავს. უხილავ საცეცებში მოხვედრილი მარტოსული ენტომოლოგი ბედს არ ურიგდება და ქვიშასთან გააფთრებულ ორთაბრძოლაში ებმება. მალევე ხვდება, რომ ქვიშამ დასვენება არ იცის და მისი ფილოსოფიის წინაშე თავისი ადამიანური ძალებით უძლურია.

asmik

კითხულობ რომანს და ქვიშის ფილოსოფიას თანდათან ეცნობი, მისი მისტიური ძალით დაზაფრული იმედს არ კარგავ, რომ გამოსავალი სადღაც არსებობს და მთავარი გმირი ქვიშის ტყვეობას როგორღაც მაინც თავს დააღწევს… ვერ ეგუები, რომ ენტომოლოგი თანდათან თავისუფლების მოლოდინს ეჩვევა. ორმოში არსებულ მარადიულ ერთფეროვნებაში უფრო და უფრო შორდება ადრინდელ ცხოვრებას, წყდება ოდესღაც მისთვის განუყოფელ საზოგადოებას, თანდათან ეკარგება კითხვის სურვილიც, შემდეგ კი სულ ავიწყდება გაზეთების არსებობა…

aa273a156858მისი გაუთავებელი თვითგადარჩენის მცდელობა გფიტავს, განცდილი დღეების ალიონივით უფერული უიმედობის სევდა გიმორჩილებს და გრძნობ ქანცგამოცლილი ყოველდღიური ფიზიკური შრომით მასთან ერთად როგორ იღლები. კითხულობ და გგონია, რომ სახეზე ქვიშის ხორხოშელა მარცვლები თხელ ფენად გეყრება, გრძნობ ტერფებქვეშ ქვიშა როგორ გადაადგილდება… უცბად კი ენით ეხები ტუჩებს, რათა დარწმუნდე რომ საკუთარ ნერწყვში არეული ქვიშით სავსე პირი მხოლოდ და მხოლოდ წაკითხულით გამოწვეული ილუზიური შეგრძნებაა…

ქვიშის მისტიური ძალის ამოხსნის ერთადერთი გზა კი ისევ ქვიშაში უნდა ეძიო. დუინების სამფლობელოს ტყვე უკვე სხვაგვარად უყურებს თავად ქვიშას, შემზარავი სიმართლის პირისპირ დგება და ბოლოს ისევ  ქვიშის დახმარებით აცნობიერებს ორმოს მიღმა არსებული ცხოვრების ამაოებას. ორმოში გატარებული თვეების შემდეგღა ახლაღა ხვდება, რომ „ძალიან ძნელია მოზაიკაზე მსჯელობა თუ მას შორიდან არ უცქერ“, ესაა მიზეზი, რომ ყოველთვის გგონია, თითქოს სხვისი ცხოვრება უფრო ტკბილია, ვითომ სხვაგან მეტი თავისუფლება და ბედნიერებაა…

AbeKobo2განა სამყარო საბოლოო ანგარიშით ქვიშას არა გავს? ქვიშა როცა მშვიდადაა, არაფრით არ ავლენს თავის არსს… სინამდვილეში ის კი არ მოძრაობს, თვითონ მოძრაობაა ქვიშა…”

ქვიშის ფილოსოფიაში ჩავიძირე… მხოლოდ ამ წიგნის წაკითხვის შემდეგ გავიგე, რომ კობო აბე, იგივე აბე კიმიფუსა იაპონურ ხელოვნებაში თავისი როლით მნიშვნელოვანი მწერალია. ამაში უსიტყვოდ დაგარწმუნებთ „ქალი ქვიშაში“, რომლის ორიგინალი 1962 წელს გამოიცა, 1963 წელს კი წიგნი იომიურის პრემიით დაჯილდოვდა. რომანის მიხედვით ამავე სახელწოდების ფილმიც გადაიღეს (1964 წელი, რეჟისორი – ჰიროში ტეშიგაჰარა). წაიკითხე მეტი…

გველის პერანგის სიბრძნე

იანვარი 18, 2013 2 comments

27273_316767455107842_1430265489_n(1)ერთი წლის წინ დედამიწისფერ-თვალებიან ბლოგზე გამოვაქვეყნე პოსტი, რომელშიც მთელი წლის განმავლობაში განსახორციელებელი გეგმები დავსახე მიზნად. „ბედის ირონიით“ თუ „რაღაც მანქანებით“ ის პოსტი მთელი წლის განმავლობაში ერთადერთ ჩანაწერად შემორჩა ბლოგს,  რომელმაც სხვაგვარად ვერ შეძლო და გადაწყვიტა, დედამიწიფერი თვალები უბრალოდ დაეხუჭა… მაშინ ვფიქრობდი, რომ ჩემი შემოდგომის ნარინჯისფერი კივილის მიუხედავად, არ უნდა გავჩერებულიყავი. ვერ შევძელი:

მე გავირინდე …

73334_316435768474344_1993432042_n (1)მჯეროდა, რომ ედუარდ მუნჩის „კივილის“ ჩემეული გამოძახილი მძაფრ ნარინჯისფერს შემოიძარცვავდა, მინავლდებოდა და სადღაც შორეულ განზომილებაში მბჟუტავ ჟღერადობად შემორჩებოდა დროს… მაგრამ ნაცვლად გაცრეცილობისა, ფერი იცვლებოდა და სხვა ფერში გარდატყდებოდა… ასე გაგრძელდა ჩემი სეზონური ცვალებადობის კივილი…

მივატოვე ფილმები, წიგნები, წერა, მიზნები… თვეები ისე გავიდა, რომ არ მიფიქრია, არ მიცხოვრია…ისეთი შთაბეჭდილება მექმნებოდა, თითქოს უზარმაზარი მედუზა დაპატრონებოდა ჩემს ფიქრებს, ჩემი აზრების, განსჯისა და ანალიზის ბატონ-პატრონი გამხდარიყო.

ხანდახან კი ისეთი შეგრძნება მქონდა, თითქოს რომელიღაც პატარა გოგონას ილუზიაში ბავშვური ცხოვრების საოცნებო და განუყოფელი თოჯინა ვიყავი, რომელსაც ფეხებში პატარა ხელებით ჩაფრენილი თან დაათრევდა და მიწაზე უმოწყალოდ მიახოხიალებდა… წაიკითხე მეტი…

მე-100 პოსტი, წლის სურვილები და წაუკითხავი წიგნები

იანვარი 14, 2012 7 comments

ეს პოსტი ჩემი ბლოგისთვის მე-100, ხოლო 2012 წლის მომავალი პოსტებიდან პირველია. პოსტების რიგითობის საიუბილეო რიცხვს თუ ყურადღებას მივაქცევ (და უკვე მივაქციე), წლის დასაწყისში სხვა რაზე უნდა დავწერო თუ არა წლევანდელ სურვილებსა და გეგმებზე. ვინაიდან, საკმაოდ ბევრი ჩანაფიქრი დამიგროვდა განსახორციელებელი, პირველ პოსტს დავწერ იმაზე თუ რისი გაკეთება მსურს 2012 წელს 🙂

მინდა: ვისწავლო ცურვა და ცხენით ჯირითი, განვაგრძო პროფესიულ თემებზე სტატიების მომზადება,  ვიყიდო პროფესიონალი ფოტოაპარატი და სერიოზულად მოვკიდო ხელი ჩემს გატაცებას – ფოტოგრაფიას, ვიმოგზაურო იტალიაში ან ესპანეთში, ფეხით მოვიარო სვანეთი, ფშავ-ხევსურეთი, ტაო-კლარჯეთი…

ამასთან, წასაკითხი წიგნების ვრცელი ჩამონათვალი მელოდება:

ერიხ მარია რემარკის “სამი მეგობარი”; ფრანც კაფკას “პროცესი”; ფრიდრიხ ნიცშეს “ასე იტყოდა ზარატუსტრა”; ჰაინრიხ ბიოლის “კლოუნის თვალთახედვა”; ბალზაკის  “მამა გორიო”სტენდალის “წითელი და შავი”; დოსტოევსკის “იდიოტი”, “დანაშაული და სასჯელი”, “ძმები კარამაზოვები”, “მკვდარი სახლის ჩანაწერები”; შტეფან ცვაიგის “ამოკი”, “ჟოზეფ ფუშე”, “მოუთმენლობა გულისა”; ჰენრი რაიდერ ჰაგარდის “მონტესუმას ასული”; ემილ ზოლას “ქალთა ბედნიერება”, “აბე მურეს შეცოდება”; მარიო ვარგას ლიოსას “დეიდა ხულია”; უილიამ გოლდინგის “ბუზთა ბატონი”; ისააკ ზინგერის “ოინბაზი”; კობო აბეს “ქალი ქვიშაში”; უილიამ ფოლკნერის “გამტაცებელნი”; ბორის პასტერნაკის “ექიმი ჟივაგო”; ჯონ სტაინბეკის “მრისხანების მტევნები”; დიმფნა კიუსაკის “ბერლინის ცხელი ზაფხული”; სელმა ლაგერლოფის “საგა იოსტა ბერლინგზე”; ჰენრი სენკევიჩის “ვიდრე ხვალ”; მიგელ ასტურიასის “დამარხულთა თვალები”; ლესინგის “ოქროს დღიურები”; ჯორჯ ორუელის “1984”; უმბერტო ეკოს “ვარდის სახელი”; რობერტ მუზილის “უთვისებო კაცი”; ეტელ ლილიან ვოინიჩის “კრაზანა”; ჯეიმს ჯოისის “ულისე”; გოეთეს “ფაუსტი”.

ომის შვილები

მაისი 11, 2011 3 comments